Aetas Media tempus magni splendoris Ecclesiae Catholicae fuit, sed etiam magnarum provocationum. Roma cadente et regnis barbaris orientibus, Ecclesia unicum institutum facta est quod culturam classicam servare novasque nationes Europaeas ducere posset. Monasteria, a personis sicut Sancto Benedicto Nursino condita, sedes doctrinae, spiritualitatis et agriculturae facta sunt. Monachi non solum manuscripta antiqua describebant, scientiam Antiquitatis servantes, sed etiam in artibus agricolis et socialibus novas rationes excogitabant.
Potestas Ecclesiae in facultate res politicas Europaeas afficiendi manifestata est. Hoc tempore Papa non solum dux spiritualis, sed etiam persona politica praecipua agebat. Pontificatus Gregorii VII (1073–1085) eiusque conflictus cum imperatore Henrico IV culmen in certamine de investitura laicali notaverunt, id est in quaestione quis ius episcopos nominandi haberet: imperator an Papa. Hic conflictus ad excommunicationem imperatoris et ad eius celebre iter Canusinum duxit, ubi, secundum legendam, Henricus tribus diebus nudis pedibus in nive mansit ut veniam peteret.
Aetas tamen Media discriminibus non caruit. Adventus Islamismi saeculo septimo gravissimum vulnus Ecclesiae intulit, quae magnam partem territoriorum suorum in Oriente Medio, Africa Septentrionali et Hispania amisit. Expansio islamica novum confinium religiosum creavit, quod recuperationem Hispaniae et tandem Expeditiones Sacras ad Terram Sanctam recuperandam movit. Expeditiones Sacrae, quamvis initio studio Loca Sancta liberandi inspiratae, cito in incepta conquestus politici et oeconomici conversae sunt, hereditatem amaritudinis et diffidentiae inter Christianos et Musulmanos relinquentes.
Quamvis hi conflictus exstarent, Ecclesia mediaevalis tempus magni floris spiritualis quoque vixit. Theologia scholastica, cuius repraesentantes fuerunt personae sicut Sanctus Thomas Aquinas, rationem et fidem conciliare conata est, altam meditationem philosophicam evolvens quae cogitationem occidentalem usque ad dies nostros afficeret. Eodem tempore ars gothica et aedificatio magnarum ecclesiarum cathedralium, sicut Carnutensis et Beatae Mariae Virginis Parisiensis, profundum populi erga Deum amorem et devotionem testabantur.
Attamen divitiae et potestas ab Ecclesia hoc tempore cumulatae reprehensiones et postulationes reformationis excitaverunt. Vita moralis multorum clericorum multum desiderandum relinquebat, atque abusus consuetudinum sicut venditionis indulgentiarum fidem in Papatu habitam labefactavit. Saeculo quarto decimo, Captivitas Avenionensis et subsequens Schisma Occidentale infirmitates ordinis ecclesiastici patefecerunt, ad diffusam animi offensionem et ad ortum motuum reformationem praecedentium, sicut Ioannis Hus et Ioannis Wycliffe, ducentes.